Laudato Si'

De zorg voor ons gemeenschappelijk huis

Zonder empathie geen duurzaamheid

Faiza Ouhlasen in gesprek met prinses Beatrix na afloop van het programma

Faiza Ouhlasen in gesprek met prinses Beatrix na afloop van het programma

Afgelopen 22 januari vond in Utrecht de jaarlijkse bijeenkomst van het interreligieuze netwerk ‘In Vrijheid Verbonden’ plaats. Onderwerp van gesprek was de relatie tussen religie en duurzaamheid. Religies en levensbeschouwingen komen juist op zo’n onderwerp heel makkelijk op één lijn, zo bleek deze middag.

De brug tussen seculiere en religieuze inzet werd gelegd door Faiza Ouhlasen, campagneleider bij Greenpeace. In 2013 stonden zij en medeactivisten in de schijnwerpers van het wereldnieuws toen de Russische marine tijdens een actie tegen boringen in de Noordpool hun schip enterde. Maandenlang zaten de activisten opgesloten in een Russische gevangenis. Een ervaring die haar niet in de koude kleren was gaan zitten, vertelde Faiza. Tegelijk ook een ervaring die haar leerde wat er echt toe doet in het leven: contact met dierbaren en een doel om voor te leven. Ze is nog steeds vastbesloten om zich in te zetten voor een leefbare wereld voor toekomstige generaties. Empathie is voor haar de basis van haar inzet: empathie met mensen overal ter wereld die nu al te lijden hebben van klimaatverandering, met generaties die na ons komen en die ook moeten kunnen genieten van de schoonheid van de natuur. Zonder empathie geen duurzaamheid, aldus Faiza. 

Top zeven Laudato Si’ momenten 2017

Foto bij Top zeven Laudato Si’ momenten 2017

Twee jaar na publicatie van Laudato Si’ blijkt de impact op de kerk wereldwijd nog steeds enorm. Bij een jaarwisseling hoort een terugblik, maar ook alvast een vooruitblik naar wat het komende jaar gaat brengen.

 1. Het zuidelijk halfrond loopt voorop

Kerken op het zuidelijk halfrond lopen ver voor op de rest wat betreft het integreren van aandacht voor milieu in katechese, liturgie en kerkopbouw. Enkele voorbeelden uit verschillende continenten. In Afrika is de Catholic Youth Network for Environmental Sustainability in Africa (CYNESA) in zes jaar tijd uitgegroeid tot een van de meest vitale katholieke jongerenbewegingen. In november hield de CYNESA een vierdaagse conferentie in Nairobi, Kenia. In Costa Rica hield de Katholieke Universiteit eind november een internationaal symposium over Laudato Si’ met deelnemers uit heel Latijns-Amerika. Milieukampioen is echter de Filipijnse kerk. In geen ander land ter wereld treedt de kerk, van hoog tot laag, zo eensgezind op om de boodschap van Laudato Si’ te laten klinken in het publieke domein.

2. Paus Franciscus en de ‘zorg voor ons gemeenschappelijk huis’

Paus Franciscus blijft resoluut aandacht vragen voor de situatie van vluchtelingen, armen, uitgeslotenen en de schepping. Misschien zelfs met nog meer aandrang dan in 2015, aangezien de kwesties die hij in de encycliek aansnijdt alleen maar actueler worden en machthebbers niet bereid lijken het roer om te gooien. 

De Konferentie Nederlandse Religieuzen (KNR) organiseert in de zomer van 2018 een tweedaagse retraite voor mensen die actief bezig willen gaan met de encycliek. Meer informatie hierover volgt in februari.

3. Ecologie blijft topprioriteit voor Vaticaan

De Pauselijke Raad voor de Wetenschap heeft gedurende het afgelopen jaar weer een serie conferenties georganiseerd over de ecologische crisis, met inbreng van topwetenschappers, activisten en beleidsmakers uit de gehele wereld. De rol van Rome als bruggenbouwer moet niet worden onderschat. 

4. Katholieke instellingen beleggen niet langer in ‘fossiel’ 

Het afgelopen jaar hebben 49 katholieke instellingen wereldwijd aangegeven dat ze hun geld niet langer beleggen in fossiele brandstoffen. In oktober brachten Global Catholic Climate Movement en de Ierse katholieke ontwikkelingsorganisatie Trocaire een toolkit uit voor katholieke instellingen over ethisch beleggen. De KNR hield op 22 april 2017 een studiedag over ethisch beleggen. In 2018 krijgt deze dag een vervolg. Meer informatie is vanaf februari te vinden in onze agenda.

5. Viering Wereldgebedsdag voor de schepping

In 2015 riep paus Franciscus 1 september uit als Wereldgebedsdag voor de schepping. Wereldwijd werden honderden verschillende evenementen gehouden. Paus Franciscus en patriarch Batholomeüs brachten gezamenlijk een verklaring uit. In Den Bosch vond de eerste landelijke, oecumenische viering van deze dag plaats in Nederland. In 2018 brengt de KNR een toolkit uit voor groepen die een evenement willen organiseren.

6. De Global Catholic Climate Movement

De Global Catholic Climate Movement (GCCM) is in enkele jaren tijd uitgegroeid tot een organisatie met tientallen medewerkers en vrijwilligers. GCCM stimuleert katholieke divesteringen in fossiele energie, helpt groepen wereldwijd met ideeën voor de viering van de Wereldgebedsdag voor de schepping en neemt actief deel aan acties voor het milieu. 

7. Amerikaanse katholieken vs Trump

De regering Trump is een absolute ramp voor het milieu. Onder zijn bewind hebben de VS zich teruggetrokken uit het Parijse Klimaatakkoord en er alles aan gedaan om maatregelen die de afgelopen jaren zijn genomen om het milieu te beschermen terug te draaien. Vanuit de Amerikaanse katholieke kerk is luid en duidelijk geprotesteerd tegen dit beleid. Oversten van religieuze instituten, de Amerikaanse bisschoppenconferentie en katholieke organisaties uitten felle kritiek op het sociale en ecologische beleid. 

Veertig katholieke organisaties besluiten niet meer te investeren in fossiele brandstoffen

Naar aanleiding van de feestdag van de Sint-Franciscus hebben veertig bisdommen, religieuze instituten en katholieke organisaties wereldwijd bekendgemaakt dat zij hun investeringen in fossiele brandstoffen de komende jaren zullen vervangen door investeringen in duurzame energie. De gezamenlijke bekendmaking werd gecoördineerd door de Global Catholic Climate Movement, een netwerk van meer dan 400 katholieke instellingen die zich inzetten voor een duurzame wereld en tegen klimaatverandering. Concreet betekent dit dat alle investeringen in olie, gas en kolen herbekeken worden, zegt een woordvoerder van de beweging. De veertig instellingen beantwoorden hiermee ook aan de oproep die paus Franciscus deed in zijn encycliek Laudato Si' om te zorgen voor ons gemeenschappelijk huis. " We weten dat technologie die gebaseerd is op zeer vervuilende fossiele brandstoffen - vooral steenkool, maar ook olie en in mindere maten gas - voortvarend en zonder uitstel vervangen zullen moeten worden zonder."

Assisië

Onder de veertig instellingen zijn onder andere een Duitse katholieke bank, 11 ordes en congregaties en diverse bisdommen zoals het aartsbisdom Kaapstad in Zuid-Afrika en dat in Assisië. Aartsbisschop Domenico Sorrentino verklaarde: "Een kerk die de noodkreet van de aarde en van de armen hoort, kan niet onverschillig blijven bij het zien van de catastrofale gevolgen van klimaatverandering die onevenredig vaak de arme en kwetsbare gemeenschappen treft. Het voorbeeld van Sint Franciscus volgend willen we het economische systeem en de manieren van energiegebruik aanpassen omdat zij ons gemeenschappelijk huis te veel schade toebrengen." In Assisi sloten ook de gemeente en het franciscaanse klooster Sacro Convento

België

In België hebben zo'n 12 organisaties hun nieuwe disinvestereringbeleid rond fossiele brandstoffen aangekondigd, waaronder verschillende abdijen en congregaties. Ook de Belgische bisschoppenconferentie gaat het beleid aanpassen, als eerste bisschoppenconferentie in de wereld. Concreet beslisten de Belgische bisschoppen aan de financiële instellingen, waarmee hun bisdommen samenwerken, te vragen in hun investeringen de voorkeur te geven aan bedrijven die naar een duurzame energietoekomst streven, aan bedrijven die zorgen voor meer gebruik van duurzame energiebronnen en aan bedrijven en projecten die de vraag naar energie verminderen en die efficiënt energiegebruik bevorderen. "In de komende jaren", zo luidt het verder, "moet ernaar worden gestreefd investeringen in exploratie en ontginning van fossiele brandstoffen volledig te vervangen door investeringen in duurzame ontwikkeling, hernieuwbare energie en de transitie naar een koolstofarme economie."

Beleidsbeïnvloeding

Ook de Amerikaanse Schoolzusters van Notre Dame behoren tot de groep van veertig. "Het is duidelijk voor ons dat fossiele brandstoffen een van de belangrijkste oorzaken van klimaatverandering zijn" legt zuster Ethel Howley uit. "Als we dat zeggen, kunnen we niet langer investeren in bedrijven die deze brandstoffen produceren." Toch besloten de zusters een klein deel van hun vermogen wel in dit soort bedrijven te beleggen. Als leden van een interkerkelijke groep die pleit voor maatschappelijk verantwoord ondernemen proberen ze bedrijven te beïnvloeden hun beleid aan te passen tijdens aandeelhoudersvergaderingen. "Het is ook belangrijk dat bedrijven hun beleid wijzigien zo dat ze minder schade berokkenen aan het klimaat en onze planeet." zegt Howley hierover.

Nederland

NederlandIn ons land organiseerde de KNR samen met de PKN en mgr de Korte in april van dit jaar een bijeenkomst over Laudato Si' en financieel beheer. Thema's als desinvesteren in fossiele brandstoffen en het proberen te beïnvloeden van het beleid van bedrijven om ze meer duurzaam te maken, kwamen daarbij aan de orde. Het verslag hiervan kunt u teruglezen op http://www.knr.nl/organisatie/pagina.asp?pagina_id=46

Wereldgebedsdag voor de schepping 2017: een gezamenlijke verklaring van paus en patriarch

Foto bij Wereldgebedsdag voor de schepping 2017: een gezamenlijke verklaring van paus en patriarch

De viering van de Wereldgebedsdag voor de schepping werd dit jaar kracht bij gezet met een gezamenlijke verklaring van paus Franciscus en patriarch Bartholomeus. In een korte boodschap snijden ze de belangrijkste thema’s van de encycliek Laudato Si’ aan. “De aarde is ons toevertrouwd als een sublieme gave en erfenis, waarvoor wij allen verantwoordelijkheid dragen. Onze menselijke waardigheid en welzijn zijn ten diepste verbonden met onze zorg voor het geheel van de schepping.” De verklaring wijst in niet mis te verstane bewoordingen op de belangrijkste oorzaak van de huidige milieuproblematiek, namelijk “ons onstilbaar verlangen om de beperkte grondstoffen van de planeet te manipuleren en controleren, en onze hebzucht naar onbeperkte winst.” Gezamenlijk roepen de kerkleiders machthebbers op om “de schreeuw van de aarde te horen en om te zien naar de noden van de gemarginaliseerden.” Lees hier de Engelse tekst. Binnenkort komt een Nederlandse vertaling uit.  

In Nederland vond op 1 september jl. in Den Bosch voor het eerst een landelijke viering plaats van de Wereldgebedsdag voor de schepping. Organisatoren waren KNR, bisdom Den Bosch en het Beraad van kerken ’s Hertogenbosch. Voor een verslag, zie www.knr.nl 

Pagina 2 van 8. 1234 Laatste Pagina.

© 2016 - 2018 - Laudato Si' | Website: voorloper.com | Foto's

Deze website maakt gebruik van cookies. Door deze melding weg te klikken of gebruik te blijven maken van de website geef je toestemming voor het gebruik van cookies.

akkoord